همسانی ایزد بهرام با ایندرهی هندی: تفاوت میان نسخهها
(صفحهای جدید حاوی «بهرام در پهلوی و فارسی دری امروزین، شکل تغییر یافتهی «ورَثرَغنه» است. واژ...» ایجاد کرد) |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
بهرام در پهلوی و فارسی دری امروزین، شکل تغییر یافتهی «ورَثرَغنه» است. واژهای که در زبان اوستایی «مقاومتشکن» یا «ستیزهشکن» معنا میدهد. این واژه از دو بخشِ «وْرَثرَه» و «اَغَنَه» تشکیل یافته است. بخش نخست، همان «ورترَه»ی سانسکریت است که در وداها نام اژدهایی مخوف است، و بخش دوم با «اَهَنِ» ودایی همسان است و «شکستن و کوفتن و نابود کردن» معنا میدهد. به این ترتیب ورثرغنهی اوستایی همان «ورترَههَنِ» ودایی است که لقبی است برای خدای جنگاور و سلحشورِ هوا، یعنی اینْدْرَه.<ref>ریگ ودا، ۱، ۳۲، ۱۲.</ref> | بهرام در پهلوی و فارسی دری امروزین، شکل تغییر یافتهی «ورَثرَغنه» است. واژهای که در زبان اوستایی «مقاومتشکن» یا «ستیزهشکن» معنا میدهد. این واژه از دو بخشِ «وْرَثرَه» و «اَغَنَه» تشکیل یافته است. بخش نخست، همان «ورترَه»ی سانسکریت است که در وداها نام اژدهایی مخوف است، و بخش دوم با «اَهَنِ» ودایی همسان است و «شکستن و کوفتن و نابود کردن» معنا میدهد. به این ترتیب ورثرغنهی اوستایی همان «ورترَههَنِ» ودایی است که لقبی است برای خدای جنگاور و سلحشورِ هوا، یعنی اینْدْرَه.<ref>ریگ ودا، ۱، ۳۲، ۱۲.</ref> | ||
یکی بودنِ لقب ایندره و نامِ بهرام، نخستین شاهدی است که یکی بودنِ این دو موجود را نشان میدهد. جاندا شکل پیشاهندواروپایی لقب ایندره (ورترهن) را *wltro-gwhen میداند که «کُشنده و در هم شکنندهی سد و حصار» معنی میدهد. او نام تریپتولموس (Τριπτόλεμος) در یونان را نیز شکلی دیگر از همین ریشه در نظر گرفته و آن را تغییر شکل یافتهی*trigw-t-welumos یعنی در هم شکنندهی دیوارها و حصارها میداند. بخش دوم این ریشهی کهن، بنا به تحلیل او با بنِ wel در زبان یونانی همخانواده است و غار یا ظرفِ بزرگ ذخیرهی غلات معنا میدهد. | |||
نسخهٔ ۱۵ اکتبر ۲۰۱۷، ساعت ۱۸:۵۳
بهرام در پهلوی و فارسی دری امروزین، شکل تغییر یافتهی «ورَثرَغنه» است. واژهای که در زبان اوستایی «مقاومتشکن» یا «ستیزهشکن» معنا میدهد. این واژه از دو بخشِ «وْرَثرَه» و «اَغَنَه» تشکیل یافته است. بخش نخست، همان «ورترَه»ی سانسکریت است که در وداها نام اژدهایی مخوف است، و بخش دوم با «اَهَنِ» ودایی همسان است و «شکستن و کوفتن و نابود کردن» معنا میدهد. به این ترتیب ورثرغنهی اوستایی همان «ورترَههَنِ» ودایی است که لقبی است برای خدای جنگاور و سلحشورِ هوا، یعنی اینْدْرَه.<ref>ریگ ودا، ۱، ۳۲، ۱۲.</ref>
یکی بودنِ لقب ایندره و نامِ بهرام، نخستین شاهدی است که یکی بودنِ این دو موجود را نشان میدهد. جاندا شکل پیشاهندواروپایی لقب ایندره (ورترهن) را *wltro-gwhen میداند که «کُشنده و در هم شکنندهی سد و حصار» معنی میدهد. او نام تریپتولموس (Τριπτόλεμος) در یونان را نیز شکلی دیگر از همین ریشه در نظر گرفته و آن را تغییر شکل یافتهی*trigw-t-welumos یعنی در هم شکنندهی دیوارها و حصارها میداند. بخش دوم این ریشهی کهن، بنا به تحلیل او با بنِ wel در زبان یونانی همخانواده است و غار یا ظرفِ بزرگ ذخیرهی غلات معنا میدهد.
<references />
وکیلی، شروین. اسطورهشناسی ایزدان ایرانی. نشر شورآفرین، تهران، ۱۳۹۵ (ص ۱۲۱-۱۲۰)