جهان بینی - داستان - وجدان: تفاوت میان نسخهها
پرش به ناوبری
پرش به جستجو
بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| (۷ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
==='''اصل روايت'''=== | ==='''اصل روايت'''=== | ||
* من نظم حاکم بر کلیت هستی را در قالب روایتی [[زبان|زبانی شده]] درک میکند که در هریک از قلمروهای [[زیستجهان= من ـ دیگری - جهان|زیست جهان]] به شکلی ویژه نوشته میشود. | * [[من]] نظم حاکم بر کلیت [[هستی]] را در قالب روایتی [[زبان|زبانی شده]] درک میکند که در هریک از قلمروهای [[زیستجهان= من ـ دیگری - جهان|زیست جهان]] به شکلی ویژه نوشته میشود. | ||
* روایتی که جهان را [[بازنمایی]] میکند و نظم [[چیز]]ها و توالی [[رخداد]]های آن را فهمیدنی میسازد، '''جهانبینی''' نام دارد. این روایتی است که مفاهیمی مانند طبیعت، خداوند، ماده و دانش تجربی را در بر میگیرد. | * روایتی که جهان را [[بازنمایی]] میکند و نظم [[چیز]]ها و توالی [[رخداد]]های آن را فهمیدنی میسازد، '''جهانبینی''' نام دارد. این روایتی است که مفاهیمی مانند طبیعت، خداوند، ماده و دانش تجربی را در بر میگیرد. | ||
* جهانبینی بر اساس [[درست ـ نادرست|حقیقت]] سازماندهی میشود و معیارهای شناختی بر آن حاکم هستند. | * جهانبینی بر اساس [[درست ـ نادرست|حقیقت]] سازماندهی میشود و معیارهای شناختی بر آن حاکم هستند. | ||
* روایتی که [[دیگری]] را بازنمایی میکند، '''وجدان''' خوانده میشود و جایگاه من و دیگری، وظیفه و [[مسئولیت - ماموریت|مسؤولیت]] هر یک در قبال دیگری، و ماهیت انسان را تعیین میکند. این روایت ماهیتی [[دانایی ـ هنر -اخلاق|اخلاقی]] دارد و بر اساس [[نیک ـ بد|نیکی]] سازمان مییابد. | * روایتی که [[دیگری]] را بازنمایی میکند، '''وجدان''' خوانده میشود و جایگاه من و دیگری، وظیفه و [[مسئولیت - ماموریت|مسؤولیت]] هر یک در قبال دیگری، و ماهیت انسان را تعیین میکند. این روایت ماهیتی [[دانایی ـ هنر -اخلاق|اخلاقی]] دارد و بر اساس [[نیک ـ بد|نیکی]] سازمان مییابد. | ||
* روایتی که به من مربوط میشود، '''داستان''' خوانده میشود و [[سرنوشت - سرگذشت|سرگذشت و سرنوشت]] من را در بر میگیرد. این روایت بافتی زیبایی شناسانه دارد. | * روایتی که به من مربوط میشود، '''داستان''' خوانده میشود و [[سرنوشت - سرگذشت|سرگذشت و سرنوشت]] من را در بر میگیرد. این روایت بافتی زیبایی شناسانه دارد. | ||
<br /> | |||
<br /> | |||
==='''پیروی از روايت'''=== | ==='''پیروی از روايت'''=== | ||
* روایت های سه گانه ی یادشده به عنوان حقایقی تردیدناپذیر و قطعی در نظر گرفته میشوند. در نتیجه، سه عرصه ی هستی شناسانه ی [[من ـ دیگری ـ جهان]] به متنِ سه پاره ی '''داستان ـ وجدان ـ جهانبینی''' فرو کاسته میشود. | * روایت های سه گانه ی یادشده به عنوان حقایقی تردیدناپذیر و قطعی در نظر گرفته میشوند. | ||
در نتیجه، سه عرصه ی هستی شناسانه ی [[من ـ دیگری ـ جهان]] به متنِ سه پاره ی '''داستان ـ وجدان ـ جهانبینی''' فرو کاسته میشود. | |||
* در نتیجه ارتباط [[من]] و [[هستی]] قطع میشود و روایتها جایگزین ارتباط مستقیم من با هستنده ها میشود. | * در نتیجه ارتباط [[من]] و [[هستی]] قطع میشود و روایتها جایگزین ارتباط مستقیم من با هستنده ها میشود. | ||
<br /> | |||
<br /> | |||
==='''[[تله]] ی متن'''=== | ==='''[[تله]] ی متن'''=== | ||
* من به متنی تبدیل میشود و [[نمادها]] و نشانگان زبانی جایگزین روندها و [[واقعیت|رخدادهای واقعیِ]] برسازنده اش میشود. | |||
<br /> | |||
<br /> | |||
==='''[[راهبرد]] [[سروش]]'''=== | ==='''[[راهبرد]] [[سروش]]'''=== | ||
* من برای فهم هستی به روایت های سه گانه ی یاد شده [[نیاز]] دارد. | |||
* اما من نویسنده ی این روایت است و آن را تعیین میکند، به جای آن که توسط آن تعیین شود. | |||
<br /> | |||
<br /> | |||
==='''پرسش'''=== | ==='''پرسش'''=== | ||
| خط ۳۰: | خط ۳۵: | ||
==='''تمرین'''=== | ==='''تمرین'''=== | ||
* ساخت اصلی سه روایت بنیادین خود را تعیین کنید و شکاف های معنایی و ناسازگاری های اصلی را در میانشان تشخیص دهید. | * ساخت اصلی سه روایت بنیادین خود را تعیین کنید و شکاف های معنایی و ناسازگاری های اصلی را در میانشان تشخیص دهید. | ||
[[File:88.JPG |center]] | |||
نسخهٔ کنونی تا ۹ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۸:۵۸
اصل روايت
- من نظم حاکم بر کلیت هستی را در قالب روایتی زبانی شده درک میکند که در هریک از قلمروهای زیست جهان به شکلی ویژه نوشته میشود.
- روایتی که جهان را بازنمایی میکند و نظم چیزها و توالی رخدادهای آن را فهمیدنی میسازد، جهانبینی نام دارد. این روایتی است که مفاهیمی مانند طبیعت، خداوند، ماده و دانش تجربی را در بر میگیرد.
- جهانبینی بر اساس حقیقت سازماندهی میشود و معیارهای شناختی بر آن حاکم هستند.
- روایتی که دیگری را بازنمایی میکند، وجدان خوانده میشود و جایگاه من و دیگری، وظیفه و مسؤولیت هر یک در قبال دیگری، و ماهیت انسان را تعیین میکند. این روایت ماهیتی اخلاقی دارد و بر اساس نیکی سازمان مییابد.
- روایتی که به من مربوط میشود، داستان خوانده میشود و سرگذشت و سرنوشت من را در بر میگیرد. این روایت بافتی زیبایی شناسانه دارد.
پیروی از روايت
- روایت های سه گانه ی یادشده به عنوان حقایقی تردیدناپذیر و قطعی در نظر گرفته میشوند.
در نتیجه، سه عرصه ی هستی شناسانه ی من ـ دیگری ـ جهان به متنِ سه پاره ی داستان ـ وجدان ـ جهانبینی فرو کاسته میشود.
تله ی متن
- من به متنی تبدیل میشود و نمادها و نشانگان زبانی جایگزین روندها و رخدادهای واقعیِ برسازنده اش میشود.
راهبرد سروش
- من برای فهم هستی به روایت های سه گانه ی یاد شده نیاز دارد.
- اما من نویسنده ی این روایت است و آن را تعیین میکند، به جای آن که توسط آن تعیین شود.
پرسش
- سه روایت یادشده چطور به هم متصل میشوند؟
- آیا در حالت هنجارین تعارضی میان محتوای جهانبینی، داستان و وجدان وجود دارد؟
- معیارها و متغیرهای حاکم بر روایی و کارآیی هر یک از این روایتها چیست؟
- آیا این معیارها با هم آشتی پذیر هستند؟
تمرین
- ساخت اصلی سه روایت بنیادین خود را تعیین کنید و شکاف های معنایی و ناسازگاری های اصلی را در میانشان تشخیص دهید.
