نظریه‌‌ قدرت - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Mehrdad.akhavan: /* گفتار نخست: خاستگاه ها */

2022-07-09T10:54:02Z

گفتار نخست: خاستگاه ها

Mehrdad.akhavan: /* گفتار نخست: خاستگاه ها */

2022-07-09T07:43:33Z

گفتار نخست: خاستگاه ها

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۷:۴۳
خط ۵۴۵:		خط ۵۴۵:

	[[مولکولار و مولار]]		[[مولکولار و مولار]]


			گفتار چهارم:
			[[منابع و انواع قدرت]]
			منابع و انواع قدرت در نظریه های نظام گریز را در بندِ پیشین مرور کردیم، و دیدیم که نویسندگانی مانند دلوز و فوکو، به دلیل ماهیت سیال و پویایی که برای قدرت قایل هستند، اصوالا از تحویل کردن قدرت به چند نوع و رده ی ویژه و خاص ابا دارند و به جای این کار ترجیح میدهند انواع و منابع قدرت را در قالب فرآیندهایی در هم تنیده توصیف کنند. از این رو وقتی از انواع و منابع قدرت سخن میگوییم، بیشتر آرای نظریه پردازانی را در نظر داریم که در حوزه ی نظریات نظام مند قلم زده اند.
			<br />

			برخی از نویسندگان، بر سطح تولید واعمال قدرت تمرکز کرده اند، و بر این مبنا قدرت را در سطوح خرد و کلان از هم تفکیک کرده اند. یکی از مشهورترین تفسیرها از این دست را برتراند راسل به دست داده است قدرت را بر اساس شیوه ی به دست آمدن و سطح اعمال شدنش، به دو نوعِ سازمانی یا فردی تقسیم میکند. چنین تعبیر دو لایه ای از قدرت را در میان
			سایر نظریه پردازان نیز میتوان یافت. چنان که مثال لومان هم در میان قدرتِ
			جاری در سطح خرد )الیهی کنش( و کالن )الیهی ارتباطی( تمیز میدهد.
			راسل گذشته از این تقسیم بندی، بر مبنای متغیرهایی دیگر هم
			قدرت را ردهبندی کرده است. از دید او، قدرت بر مبنای ارتباطش با زمان و
			استواریاش به دو نوعِ سنتی و تازه کسب شده تقسیم میشود. قدرت سنتی
			به پشتوانهی تداومش در زمان گذشته، در زمان حال نیز حضور دارد، و بر
			مبنای عادت استوار است. چنین قدرتی بدیهی و عادی مینماید و معموال
			موضوع کشمکش نیست. قدرت تازه کسب شده، اما امری نوظهور و بیسابقه
			است. از این رو وضعیتی شکننده دارد و از مشروعیتِ قدرت سنتی برخوردار
			نیست. از این رو وضعیتی دغدغهزا به خود میگیرد و معموال باعث ایجاد
			مقاومت در طرفهای پذیرندهی قدرت میشود.
			گذشته از این، راسل بر اساس شیوهی اثرگذاری، قدرت فیزیکی
			)مثال امکان زندانی کردن یک مخالف سیاسی(، را از قدرت ناشی از اهدای
			لذت و تهدید رنج، و آن را نیز از قدرت ناشی از تغییر عقیده و عادات تفکیک
			میکند. بر همین اساس، از دید راسل سه رده از سازمانها و نهادهای
			اجتماعی به کار تولید قدرت مشغولاند، که به ترتیب عبارتند از ارتش و
			پلیس )برای قدرت فیزیکی(، سازمانهای اقتصادی )در مورد لذت و رنج( و
			مدارس، کلیساها، و احزاب )برای قدرت مبتنی بر تغییر عقیده(. راسل با توجه
			به رویکرد لیبرالی و فردگرایانهاش به سیاست، منابع قدرت را بر اساس تحلیل
			اشکالِ متفاوتِ قدرتمند شدنِ فرد شناسایی کرده است. از دید او چهار منبع

Mehrdad.akhavan: /* بخش نخست: نظریه های قدرت */

2022-07-08T15:48:03Z

بخش نخست: نظریه های قدرت

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۵:۴۸
خط ۵۱۹:		خط ۵۱۹:
	==بخش نخست: نظریه های قدرت==		==بخش نخست: نظریه های قدرت==

	===گفتار نخست: ~~خاستگاهها~~===		===گفتار نخست: خاستگاه ها===

	~~'''~~بی تردید کتیبه های آشوریان در مورد چگونگی سازماندهی قوای نظامی، یا دیوارنبشته های ایلامی درباره ی مشروعیت حکومت پادشاه، یا کتیبه ی بیسون با صورت بندی موجز و نبوغ آمیزش از عناصر اقتدار ملی، در مورد همین مفهومِ قدرتِ مورد نظر ما داد سخن داده اند.~~'''~~		بی تردید کتیبه های آشوریان در مورد چگونگی سازماندهی قوای نظامی، یا دیوارنبشته های ایلامی درباره ی مشروعیت حکومت پادشاه، یا کتیبه ی بیسون با صورت بندی موجز و نبوغ آمیزش از عناصر اقتدار ملی، در مورد همین مفهومِ قدرتِ مورد نظر ما داد سخن داده اند.

	~~'''~~چارچوب های قدرت را به زعم کلگ میتوان تا دو نویسنده ی نامدار عصر نوزایی -یعنی هابز و ماکیاولی - دنبال کرد.~~'''~~ (کلگ- 77:1379- 104)		<br />
			چارچوب های قدرت را به زعم کلگ میتوان تا دو نویسنده ی نامدار عصر نوزایی -یعنی هابز و ماکیاولی - دنبال کرد. (کلگ- 77:1379- 104)

	از میان این دو، هابز به دلیل رویکرد مکانیستی، دقیق و فلسفه مدار خود، بیشر محبوب نظر یه پردازان مدرن است.		از میان این دو، هابز به دلیل رویکرد مکانیستی، دقیق و فلسفه مدار خود، بیشر محبوب نظر یه پردازان مدرن است. در مقابل ماکیاولیِ به ظاهر دمدمی مزاج، ضداخلاق و عملگرا را بیشتر پسامدرن ها و پساساختارگرایان می پسندند. چنین می نماید که آثار این دو اندیشمند، تمام عناصر اصلی بحث های امروزین درباره ی قدرت را بتوان باز یافت. هابز و ماکیاولی به عنوان نویسندگانی که با یک قرن فاصله در سرزمین هایی بسیار متفاوت می زیستند، [[انگاره]] هایی به کلی متفاوت را در باره ی قدرت پرورده اند وشیوه هایی ناهم ساز را برای طرح پر سش در این زمینه برگزیدند.
	در مقابل ماکیاولیِ به ظاهر دمدمی مزاج، ضداخلاق و عملگرا را بیشتر پسامدرن ها و پساساختارگرایان می پسندند.
	چنین می نماید که آثار این دو ~~اندیش مند،~~ تمام عناصر اصلی بحث های امروزین درباره ی قدرت را بتوان باز یافت. هابز و ماکیاولی به
	عنوان نویسندگانی که با یک قرن فاصله در ~~سترزمین~~ هایی بسیار متفاوت می زیستند، انگاره هایی به کلی متفاوت را در باره ی قدرت پرورده اند وشیوه هایی ناهم ساز را برای طرح پر سش در این زمینه برگزیدند.

	از آنجا که این ادعای تمامیت و شمول محور داوری ما درباره این دو رویکرد خواهد بود،		از آنجا که این ادعای [[تمامیت]] و شمول محور داوری ما درباره این دو رویکرد خواهد بود،

	'''سرمشق هابزی را از این پس با برچسب نظام مند''' و '''نظریه های برآمده از سنت ماکیاولی را با عنوان نظام گریز''' باز خواهیم شناخت .		'''سرمشق هابزی''' را از این پس با برچسب '''نظام مند''' و '''نظریه های برآمده از سنت ماکیاولی''' را با عنوان '''نظام گریز''' باز خواهیم شناخت .

	[[نظام مند]]		[[نظام مند]]

Mehrdad.akhavan: /* سطوح توصيفي فراز */

2022-07-08T05:22:30Z

سطوح توصيفي فراز

نمایش تغییرات

Mehrdad.akhavan: /* بخش دوم: */

2022-07-08T04:04:40Z

بخش دوم:

نمایش تغییرات

Mehrdad.akhavan: /* من ، دیگری و جهان */

2022-07-08T03:23:51Z

من ، دیگری و جهان

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۳:۲۳
خط ۱۶۵:		خط ۱۶۵:

	بخش مهمی از علوم انسانی که در میانه ی این فضای حالت قرار دارند، به صورت بندی و [[رمزگذاری]] مفهوم [[من]] اختصاص یافته اند، اما این حرف در مورد کلیت علوم انسانی صحیح نیست. '''مرجع بخش بزرگی از علوم انسانی، دیگری است نه من'''. به همین دلیل هم خوشه ی دانسته های مربوط به من توسط هاله ای بزرگ از دانش ها احاطه می شود که به رمزگذاری رابطه ی من با دیگری می پردازد. موضوع شناسایی این زمینه از دانسته ها دیگری است. از حوزه هایی بسیار کاربردی مانند مدیریت و روانشناسی گروه گرفته تا قلمروهایی استعلایی تر و کمتر «علمی» - مانند [[اخلاق]] - بر دیگری و نوع ارتباط من با دیگری متمرکز شده اند. علوم انتقادی از دید هابرماس، مهمترین مدعیان صورت بندی دانش در این حوزه هستند. در نهایت، سایر بخشهای فضای حالت دانایی به علومی مربوط میشود که به جهان ارجاع می کنند و علوم تجربی و خنثای مثبت مهمترین نمایندگان شان را تشکیل می دهند .		بخش مهمی از علوم انسانی که در میانه ی این فضای حالت قرار دارند، به صورت بندی و [[رمزگذاری]] مفهوم [[من]] اختصاص یافته اند، اما این حرف در مورد کلیت علوم انسانی صحیح نیست. '''مرجع بخش بزرگی از علوم انسانی، دیگری است نه من'''. به همین دلیل هم خوشه ی دانسته های مربوط به من توسط هاله ای بزرگ از دانش ها احاطه می شود که به رمزگذاری رابطه ی من با دیگری می پردازد. موضوع شناسایی این زمینه از دانسته ها دیگری است. از حوزه هایی بسیار کاربردی مانند مدیریت و روانشناسی گروه گرفته تا قلمروهایی استعلایی تر و کمتر «علمی» - مانند [[اخلاق]] - بر دیگری و نوع ارتباط من با دیگری متمرکز شده اند. علوم انتقادی از دید هابرماس، مهمترین مدعیان صورت بندی دانش در این حوزه هستند. در نهایت، سایر بخشهای فضای حالت دانایی به علومی مربوط میشود که به جهان ارجاع می کنند و علوم تجربی و خنثای مثبت مهمترین نمایندگان شان را تشکیل می دهند .
			<br />
			<br />

	==مدل سیستمی==		==مدل سیستمی==

Mehrdad.akhavan: /* متضاد معنایی */

2022-07-08T03:23:05Z

متضاد معنایی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۳:۲۳
خط ۱۵۱:		خط ۱۵۱:

	در اینجا محوری داریم که یک سر آن دانشهای کاربردی، عملیاتی، فن آورانه، سودمدار (به معنای پراگماتیستی کلمه) و انقلابی (در معنای انتقادی اش) قرار گرفته اند، و در سوی دیگر نظریه های محض، انتزاعی، غیرعملیاتی، محافظه کار، و به تعبیر انتقادیون، «مثبت» را می بینیم .		در اینجا محوری داریم که یک سر آن دانشهای کاربردی، عملیاتی، فن آورانه، سودمدار (به معنای پراگماتیستی کلمه) و انقلابی (در معنای انتقادی اش) قرار گرفته اند، و در سوی دیگر نظریه های محض، انتزاعی، غیرعملیاتی، محافظه کار، و به تعبیر انتقادیون، «مثبت» را می بینیم .
			<br />
			<br />

	==من ، دیگری و جهان==		==من ، دیگری و جهان==

Mehrdad.akhavan: /* هابرماس */

2022-07-08T03:21:20Z

هابرماس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۳:۲۱
خط ۱۰۸:		خط ۱۰۸:
	سوم؛ '''علوم انتقادی''' است که با ایدئولوژی رهایی بخش مارکسی شباهت دارند و علومی در پهنه ی دانشهای انسانی را در بر می گیرند		سوم؛ '''علوم انتقادی''' است که با ایدئولوژی رهایی بخش مارکسی شباهت دارند و علومی در پهنه ی دانشهای انسانی را در بر می گیرند
	که آغشته به ارزش داوری هستند و در پی اتحاد مجدد سوژه و ابژه و بازسازی روابط این دو می باشند. این دانشها از تمام معیارهای رایج در دو نوع علم دیگر استفاده می کنند، اما موضوعشان رخدادهای کلان و پهن دامنه ی اجتماعی است. درک کارکرد هژمونیک نابرابری و رهایی از آن به کمک خودآگاهی، جوهر این نوع از شناخت است. چنان که می بینیم مدل هابرماس از انواع دانشها، به نوعی برداشتها و رده بندی های اصلی پیش از خود را برای دستیابی به نظامی یکپارچه با هم ترکیب کرده است .		که آغشته به ارزش داوری هستند و در پی اتحاد مجدد سوژه و ابژه و بازسازی روابط این دو می باشند. این دانشها از تمام معیارهای رایج در دو نوع علم دیگر استفاده می کنند، اما موضوعشان رخدادهای کلان و پهن دامنه ی اجتماعی است. درک کارکرد هژمونیک نابرابری و رهایی از آن به کمک خودآگاهی، جوهر این نوع از شناخت است. چنان که می بینیم مدل هابرماس از انواع دانشها، به نوعی برداشتها و رده بندی های اصلی پیش از خود را برای دستیابی به نظامی یکپارچه با هم ترکیب کرده است .
			<br />
			<br />

	==[[متضاد معنایی]]==		==[[متضاد معنایی]]==

Mehrdad.akhavan: /* مارکس */

2022-07-08T03:21:00Z

مارکس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۳:۲۱
خط ۹۲:		خط ۹۲:
	<br />		<br />
	در نتیجه، خوشه ای از نظریه های کمابیش هم سازگار در دل نظریه ی انتقادی پدید آمد که نمونه ی نامدار و موفقی از آن را در آثار هابرماس میتوان بازیافت .		در نتیجه، خوشه ای از نظریه های کمابیش هم سازگار در دل نظریه ی انتقادی پدید آمد که نمونه ی نامدار و موفقی از آن را در آثار هابرماس میتوان بازیافت .
			<br />
			<br />

	==هابرماس==		==هابرماس==

Mehrdad.akhavan: /* ویکو و دیلتای */

2022-07-08T03:20:47Z

ویکو و دیلتای

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۳:۲۰
خط ۶۷:		خط ۶۷:
	<br />		<br />
	از دید او، علوم سرد به طبیعت مربوط میشوند ویافتن قوانین عام و تعمیم پذیری در مورد جهان را هدف گرفته اند. در حالی که علوم گرم بر موضوع انسان متمرکز شده اند و شاخه هایی مانند علوم انسانی و تاریخ را شامل میشوند که دستاوردشان بیشتر ارزشها و معانی غایی است تا قوانین عام و فراگیر.		از دید او، علوم سرد به طبیعت مربوط میشوند ویافتن قوانین عام و تعمیم پذیری در مورد جهان را هدف گرفته اند. در حالی که علوم گرم بر موضوع انسان متمرکز شده اند و شاخه هایی مانند علوم انسانی و تاریخ را شامل میشوند که دستاوردشان بیشتر ارزشها و معانی غایی است تا قوانین عام و فراگیر.
			<br />
			<br />

	==مارکس==		==مارکس==