مرگ درد ندارد - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Lilayegane در ‏۲۶ ژوئن ۲۰۱۴، ساعت ۱۹:۲۳

2014-06-26T19:23:42Z

Lilayegane در ‏۲۶ ژوئن ۲۰۱۴، ساعت ۱۹:۰۱

2014-06-26T19:01:49Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۶ ژوئن ۲۰۱۴، ساعت ۱۹:۰۱
خط ۳۲:		خط ۳۲:
	این‌ها همه بدان معناست که پیوند رایجی که بین مفهوم مرگ و رنج وجود دارد، مبنای علمی و شواهدی پشتیبان تجربی ندارد. مرگ در شرایطی که به دنبال بیماری‌ای پیش رونده و زمین‌گیرکننده فرا برسد، همچون نوعی بی‌حسی و رهایی از درد تجربه می‌شود و در شرایطی که در اثر سانحه‌ای ناگهانی و بر بدنی سالم و فعال عارض شود (مانند کسانی که در جنگ کشته می‌شوند) به دلیل ترشح افراطی آدرنالین و آندورفین‌ها، گاه با مقدمه‌ای شوق‌انگیز و هیجان‌آور همراه است. در هر حال این نکته آشکار است که بدن در حال مرگ، در صورتی که در اثر لطمه‌ای ناگهانی با مرگ روبه‌رو شود، مجموعه‌ای از داروهای ضد درد و هیجان‌آور را در خود تولید می‌کند. تنها استثنا در این مورد، مرگ‌هایی است که با فاصله‌ای زمانی بعد از سانحه‌ای دردناک (مانند سوختگی) فرا می‌رسند. حتی در این موارد هم، چنین می‌نماید که درد و رنج ناشی از سانحه یاد شده، امری است که توسط بدن زنده تجربه می‌شود و لحظه مرگ، چنان که گفته شد با نوعی بی‌حسی و رهایی از رنج همراه است. از این رو، پیوند مرگ و رنج، رابطه‌ای ذهنی و موهوم است. از این رو، چنین می‌نماید که این مصرع از شعر ایرج میرزا به لحاظ علمی درست باشد که هر قوی اول ضعیف شد، بعد مُرد.		این‌ها همه بدان معناست که پیوند رایجی که بین مفهوم مرگ و رنج وجود دارد، مبنای علمی و شواهدی پشتیبان تجربی ندارد. مرگ در شرایطی که به دنبال بیماری‌ای پیش رونده و زمین‌گیرکننده فرا برسد، همچون نوعی بی‌حسی و رهایی از درد تجربه می‌شود و در شرایطی که در اثر سانحه‌ای ناگهانی و بر بدنی سالم و فعال عارض شود (مانند کسانی که در جنگ کشته می‌شوند) به دلیل ترشح افراطی آدرنالین و آندورفین‌ها، گاه با مقدمه‌ای شوق‌انگیز و هیجان‌آور همراه است. در هر حال این نکته آشکار است که بدن در حال مرگ، در صورتی که در اثر لطمه‌ای ناگهانی با مرگ روبه‌رو شود، مجموعه‌ای از داروهای ضد درد و هیجان‌آور را در خود تولید می‌کند. تنها استثنا در این مورد، مرگ‌هایی است که با فاصله‌ای زمانی بعد از سانحه‌ای دردناک (مانند سوختگی) فرا می‌رسند. حتی در این موارد هم، چنین می‌نماید که درد و رنج ناشی از سانحه یاد شده، امری است که توسط بدن زنده تجربه می‌شود و لحظه مرگ، چنان که گفته شد با نوعی بی‌حسی و رهایی از رنج همراه است. از این رو، پیوند مرگ و رنج، رابطه‌ای ذهنی و موهوم است. از این رو، چنین می‌نماید که این مصرع از شعر ایرج میرزا به لحاظ علمی درست باشد که هر قوی اول ضعیف شد، بعد مُرد.

	۶. یکی از نویسندگان معاصر فرانسوی که بسیار در مورد مرگ نوشته است، ژرژ باتای نام دارد که از ~~جنبه هایی~~ پیرو فروید هم محسوب ~~می شود~~. باتای به ویژه به ارتباط میان تابو و مرگ ~~علاقه مند~~ بود و در مورد مناسک دوپهلوی تدفین و سوگواری کنکاش فراوان کرده است. مراسمی که از سویی برای احترام گذاشتن به خاطره فرد متوفی و بازماندگان وی تخصیص ~~یافته اند~~ و از سوی دیگر معمولا با نجس و تابو پنداشتن جسد و روشهایی برای خلاص شدن از شر آن همراه هستند. از دید باتای، مناسک ~~بی اثر~~ کردن مرده و ~~هنجار نمودن~~ خاطره متوفی، ~~روش هایی~~ عام و فراگیر هستند که در تمام جوامع انسانی وجود دارند و به ماهیت ویژه مرگ و پیوند ~~ناگسستنی اش~~ با زندگی دلالت دارند.		۶. یکی از نویسندگان معاصر فرانسوی که بسیار در مورد مرگ نوشته است، ژرژ باتای نام دارد که از جنبه‌هایی پیرو فروید هم محسوب می‌شود. باتای به ویژه به ارتباط میان تابو و مرگ علاقه‌مند بود و در مورد مناسک دوپهلوی تدفین و سوگواری کنکاش فراوان کرده است. مراسمی که از سویی برای احترام گذاشتن به خاطره فرد متوفی و بازماندگان وی تخصیص یافته‌اند و از سوی دیگر معمولا با نجس و تابو پنداشتن جسد و روشهایی برای خلاص شدن از شر آن همراه هستند. از دید باتای، مناسک بی‌اثر کردن مرده و هنجار‌نمودن خاطره متوفی، روش‌هایی عام و فراگیر هستند که در تمام جوامع انسانی وجود دارند و به ماهیت ویژه مرگ و پیوند ناگسستنی‌اش با زندگی دلالت دارند.
	هر عضو جامعه، کنشگری فعال و مولد است که از دید نظریه دو جسم ، حامل دو بعد متمایز محسوب ~~می شود~~. فرد، یک بعد طبیعی و یک بعد اجتماعی دارد. بعد طبیعی به ساختار بدنش، سنش، جنسیتش و خصوصیات ~~زیست شناختی اش~~ مربوط ~~می شود~~ و بعد ~~اجتماعی اش~~ به نقشهایی که بر عهده دارد، تخصصش و منزلت و جایگاهش در سلسله مراتب قدرت اجتماعی باز ~~می گردد~~. مرگ، رخدادی است که بعد طبیعی فرد را زائل ~~می کند، بی آن~~ که بدن را از میان بردارد و بعد اجتماعی را دستخوش نابودی ~~می سازد،~~ بی آن که خاطره فرد متوفی در ذهن اطرافیانش را حذف کند.		هر عضو جامعه، کنشگری فعال و مولد است که از دید نظریه دو جسم ، حامل دو بعد متمایز محسوب می‌شود. فرد، یک بعد طبیعی و یک بعد اجتماعی دارد. بعد طبیعی به ساختار بدنش، سنش، جنسیتش و خصوصیات زیست‌شناختی‌اش مربوط می‌شود و بعد اجتماعی‌اش به نقشهایی که بر عهده دارد، تخصصش و منزلت و جایگاهش در سلسله مراتب قدرت اجتماعی باز می‌گردد. مرگ، رخدادی است که بعد طبیعی فرد را زائل می‌کند، بی‌آن که بدن را از میان بردارد و بعد اجتماعی را دستخوش نابودی می‌سازد، بی آن که خاطره فرد متوفی در ذهن اطرافیانش را حذف کند.
	از این رو، مرگ نوعی عدم آسیب اجتماعی است که توازن رایج در میان دو بعد یک سوژه انسانی را ~~بر هم می زند~~. از دید باتای، مناسک تدفین و سوگواری روشهایی هستند که توسط بازماندگان و نظام اجتماعی برای ترمیم این آسیب ابداع ~~شده اند~~. مرگ، مانند زندگی در بدن اقامت ~~می کند~~ و به همین دلیل با فرا رسیدنش، بعد طبیعی یک عضو جامعه به امری متضاد با خود بدل ~~می شود~~. بدن که تا به حال به دلیل ~~جاندار بودن~~ و برخورداری از ماهیت زندگی امری مقدس و صاحب حقوق پنداشته ~~می شد،~~ ناگهان از مرتبه خود فرو ~~می افتد~~ و به جایگاه مرگ تبدیل ~~می گردد~~. مرگی که هم از نظر زیست شناختی و هم روانی، بازماندگان را تهدید ~~می کند~~. فرآیند فساد و تلاشی جسد، چیزی است که از نظر بهداشتی و زیستی ~~بیماری زا~~ و خطرناک تلقی ~~می شود~~ و خود حضور جسد یعنی ~~دیگری ای~~ که با وجود زنده نبودن، هنوز حضور دارد،- حقیقت ~~تحمل ناپذیر قطعی بودن~~ مرگ را به من گوشزد ~~می کند~~. از این رو، مرگ گذشته از حذف ~~بازگشت ناپذیر~~ دیگری، اختلالی ~~تهدید کننده~~ در ابعاد دوگانه سوژه انسانی هم محسوب ~~می شود~~.		از این رو، مرگ نوعی عدم آسیب اجتماعی است که توازن رایج در میان دو بعد یک سوژه انسانی را برهم می‌زند. از دید باتای، مناسک تدفین و سوگواری روشهایی هستند که توسط بازماندگان و نظام اجتماعی برای ترمیم این آسیب ابداع شده‌اند. مرگ، مانند زندگی در بدن اقامت می‌کند و به همین دلیل با فرا رسیدنش، بعد طبیعی یک عضو جامعه به امری متضاد با خود بدل می‌شود. بدن که تا به حال به دلیل جانداربودن و برخورداری از ماهیت زندگی امری مقدس و صاحب حقوق پنداشته می‌شد، ناگهان از مرتبه خود فرو می‌افتد و به جایگاه مرگ تبدیل می‌گردد. مرگی که هم از نظر زیست شناختی و هم روانی، بازماندگان را تهدید می‌کند. فرآیند فساد و تلاشی جسد، چیزی است که از نظر بهداشتی و زیستی بیماری‌زا و خطرناک تلقی می‌شود و خود حضور جسد یعنی دیگری‌ای که با وجود زنده نبودن، هنوز حضور دارد، حقیقت تحمل‌ناپذیر قطعی‌بودن مرگ را به من گوشزد می‌کند. از این رو، مرگ گذشته از حذف بازگشت‌ناپذیر دیگری، اختلالی تهدید‌کننده در ابعاد دوگانه سوژه انسانی هم محسوب می‌شود.
	این اختلال باید به کمک مراسمی جمعی و مناسکی گروهی خنثی شود. به این ترتیب مناسک تدفین که از دید باتای در حالت ~~اولیه اش~~ با ابراز خشونت نسبت به جسد همراه است، بدن مرده را از ماهیت اجتماعی پیشینش تهی ~~می سازد~~ و آن را به صورت چیزی طبیعی و ~~اجتماع زدوده~~ مسخ ~~می کند~~. مراسم مرده سوزان، مناسک ~~فرو نهادن~~ جسد و تدفین مجدد بقایای آن، یا ~~رها کردن~~ جسد در مناطقی خاص برای آن که طعمه درندگان شود، ~~نشانه هایی~~ هستند که از ~~خشونت آمیز~~ بودن مناسک تدفین حکایت ~~می کنند~~. گذشته از آن، خود روند خاکسپاری که معمولا با ~~مهار کردن~~ جسد مرده در تابوت یا کفن همراه است و در نهایت به ~~مسدود کردن~~ ارتباط وی با جهان زندگان (به کمک سنگ قبر) ختم ~~می شود، می تواند~~ به شکل کرداری ~~خشونت آمیز~~ تعبیر شود.		این اختلال باید به کمک مراسمی جمعی و مناسکی گروهی خنثی شود. به این ترتیب مناسک تدفین که از دید باتای در حالت اولیه‌اش با ابراز خشونت نسبت به جسد همراه است، بدن مرده را از ماهیت اجتماعی پیشینش تهی می‌سازد و آن را به صورت چیزی طبیعی و اجتماع‌زدوده مسخ می‌کند. مراسم مرده سوزان، مناسک فرو‌نهادن جسد و تدفین مجدد بقایای آن، یا رها‌کردن جسد در مناطقی خاص برای آن که طعمه درندگان شود، نشانه‌هایی هستند که از خشونت‌آمیز بودن مناسک تدفین حکایت می‌کنند. گذشته از آن، خود روند خاکسپاری که معمولا با مهار‌کردن جسد مرده در تابوت یا کفن همراه است و در نهایت به مسدودکردن ارتباط وی با جهان زندگان (به کمک سنگ قبر) ختم می‌شود، می‌تواند به شکل کرداری خشونت‌آمیز تعبیر شود.
	بدن مرده، گذشته از خشونتی که تحمل ~~می کند،~~ مرجع خشونت هم تلقی ~~می شود~~. در تمام ~~فرهنگ های~~ کهنسال و امروزین، مفهوم مرده از ~~قبر گریخته~~ و عناصری اساطیری مانند زامبی و ~~خون آشام~~ وجود دارند. عناصری که عمومیت و ~~ریشه دار بودن~~ تهدید نهفته در بدن مرده را نشان می دهند. خشونتی که با مفهوم مرگ گره خورده است و خشونتی که بر بدن مرده اعمال ~~می شود، نشانه هایی~~ هستند که بر ارتباط نزدیک مرگ و زندگی در فضای ذهنی ما دلالت ~~می کنند~~. مرگ، چیزی کاملا بیگانه با زندگی و متعارض با آن فرض ~~نمی شود~~ که همواره همچون شکلی از ریخت افتاده و ناقص و خراب شده از زندگی بازنمایی ~~می شود~~ و از همین روست که خطرناک ~~می نماید~~ و کنترل کردنش به تابوهای مورد نظر باتای نیاز دارد.		بدن مرده، گذشته از خشونتی که تحمل می‌کند، مرجع خشونت هم تلقی می‌شود. در تمام فرهنگ‌های کهنسال و امروزین، مفهوم مرده از قبرگریخته و عناصری اساطیری مانند زامبی و خون‌آشام وجود دارند. عناصری که عمومیت و ریشه‌داربودن تهدید نهفته در بدن مرده را نشان می دهند. خشونتی که با مفهوم مرگ گره خورده است و خشونتی که بر بدن مرده اعمال می‌شود، نشانه‌هایی هستند که بر ارتباط نزدیک مرگ و زندگی در فضای ذهنی ما دلالت می‌کنند. مرگ، چیزی کاملا بیگانه با زندگی و متعارض با آن فرض نمی‌شود که همواره همچون شکلی از ریخت افتاده و ناقص و خراب شده از زندگی بازنمایی می‌شود و از همین روست که خطرناک می‌نماید و کنترل کردنش به تابوهای مورد نظر باتای نیاز دارد.

	۷. باتای از خلال نوشتارهای گاه پراکنده گویانه اش، به چرخه ای اشاره می کند که مرگ و زندگی را به هم پیوند می دهد و این دو را در رابطه دیالکتیکی نزدیکی با هم ادغام می کند. از دید باتای، ارتباط این دو با مفهومی به نام فساد برقرار می شود. فساد و گندیدگی، فرآیندی است که ماده زنده را به ماده،ی مرده تبدیل می کند. بدن طبیعی زنده وقتی از این فرآیند متاثر شود، به جسدی خطرناک و تهدید کننده تبدیل می شود. فساد، روندی است که به یک اندازه در مرگ و زندگی ریشه دارد. فساد همواره در ماده زنده آغاز می شود و همواره به جسد بیجان ختم می شود. اما ممکن است بدنی زنده در برابر فساد مقاومت کند و یا حتی آن را خنثا نماید. فساد، از سوی دیگر، به خشونتی عام و بی هدف می ماند که از سوی طبیعت بر بدن زنده&lrm;/ مرده اعمال می شود. خشونتی که مناسک مرده کشی مانند تشریح بدن مرده، قطع اندامها، مرده سوزان و...، مشتقی از آن محسوب می شوند.		۷. باتای از خلال نوشتارهای گاه پراکنده گویانه اش، به چرخه ای اشاره می کند که مرگ و زندگی را به هم پیوند می دهد و این دو را در رابطه دیالکتیکی نزدیکی با هم ادغام می کند. از دید باتای، ارتباط این دو با مفهومی به نام فساد برقرار می شود. فساد و گندیدگی، فرآیندی است که ماده زنده را به ماده،ی مرده تبدیل می کند. بدن طبیعی زنده وقتی از این فرآیند متاثر شود، به جسدی خطرناک و تهدید کننده تبدیل می شود. فساد، روندی است که به یک اندازه در مرگ و زندگی ریشه دارد. فساد همواره در ماده زنده آغاز می شود و همواره به جسد بیجان ختم می شود. اما ممکن است بدنی زنده در برابر فساد مقاومت کند و یا حتی آن را خنثا نماید. فساد، از سوی دیگر، به خشونتی عام و بی هدف می ماند که از سوی طبیعت بر بدن زنده&lrm;/ مرده اعمال می شود. خشونتی که مناسک مرده کشی مانند تشریح بدن مرده، قطع اندامها، مرده سوزان و...، مشتقی از آن محسوب می شوند.

Lilayegane در ‏۲۶ ژوئن ۲۰۱۴، ساعت ۱۸:۳۶

2014-06-26T18:36:35Z

نمایش تغییرات

Lilayegane در ‏۲۶ ژوئن ۲۰۱۴، ساعت ۱۸:۰۹

2014-06-26T18:09:52Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۶ ژوئن ۲۰۱۴، ساعت ۱۸:۰۹
خط ۱۳:		خط ۱۳:
	این نوشتار را برای آن می‌نویسم که نادرست بودن این سه پیش‌فرض را نشان دهم و برای دستیابی به این هدف، از چارچوب نظری روانکاوانه در مقام یکی از نیروهای اثرگذار بر تکامل نگرش ما درباره مرگ، بهره خواهم جست، هرچند در کل، از زاویه‌ای روانکاوانه به روان آدمی نمی‌نگرم.		این نوشتار را برای آن می‌نویسم که نادرست بودن این سه پیش‌فرض را نشان دهم و برای دستیابی به این هدف، از چارچوب نظری روانکاوانه در مقام یکی از نیروهای اثرگذار بر تکامل نگرش ما درباره مرگ، بهره خواهم جست، هرچند در کل، از زاویه‌ای روانکاوانه به روان آدمی نمی‌نگرم.

	۳. مرگ و زندگی از دیرباز همچون دو دشمن سازش ناپذیر تجسم ~~شده اند~~. زندگی امری اهورایی و مقدس و مرگ ~~سانحه ای~~ شیطانی و ناگوار تلقی ~~می شود~~ و تمایز میان این دو از دیرباز به قدری برجسته و چشمگیر بوده که معمولا در ~~فرهنگ های~~ باستانی ~~آن ها~~ را با دو خدا و دو مرجع آسمانی (اهورامزدا در برابر اهریمن، زئوس در برابر هادس و...) و حتی دو قلمرو مکانی متفاوت (معمولا روی زمین در برابر زیر زمین) ~~هم ارز می دانسته اند~~.با این وجود، چنین ~~می نماید~~ که تعارض میان این دو مفهوم چنین آشکار و بدیهی نباشد.		۳. مرگ و زندگی از دیرباز همچون دو دشمن سازش ناپذیر تجسم شده‌اند. زندگی امری اهورایی و مقدس و مرگ سانحه‌ای شیطانی و ناگوار تلقی می‌شود و تمایز میان این دو از دیرباز به قدری برجسته و چشمگیر بوده که معمولا در فرهنگ‌های باستانی آن‌ها را با دو خدا و دو مرجع آسمانی (اهورامزدا در برابر اهریمن، زئوس در برابر هادس و...) و حتی دو قلمرو مکانی متفاوت (معمولا روی زمین در برابر زیر زمین) هم‌ارز می‌دانسته‌اند.با این وجود، چنین می‌نماید که تعارض میان این دو مفهوم چنین آشکار و بدیهی نباشد.
	~~قطب بندی~~ یاد شده، تا حدودی از ~~مخلوط شدن~~ دو مفهوم متفاوت چیز مرده و چیز بیجان ~~بر می خیزد~~. چیز ~~بی جان~~ مثل سنگ و رودخانه و ابر - پدیداری است که به خاطر ساختار و کارکرد ~~ویژه اش،~~ حامل حیات و ~~پیچیدگی های~~ خاص آن نیست و ~~نمی تواند~~ باشد. در حالی که چیز مرده مانند جسد - پدیداری است که ~~دست کم~~ برای مدتی زنده بوده، اما به خاطر فرا رسیدن مرگ پیچیدگی و پویایی ویژه آن را از دست داده است. این بدان معناست که امر بیجان و امر مرده مترادف هم نیستند، قلمرو محیط طبیعی بیجان را ~~نمی توان~~ عرصه تاخت و تاز مرگ دانست.		قطب‌بندی یاد شده، تا حدودی از مخلوط‌شدن دو مفهوم متفاوت چیز مرده و چیز بیجان برمی‌خیزد. چیز بی‌جان مثل سنگ و رودخانه و ابر پدیداری است که به خاطر ساختار و کارکرد ویژه‌اش، حامل حیات و پیچیدگی‌های خاص آن نیست و نمی‌تواند باشد. در حالی که چیز مرده مانند جسد پدیداری است که دست‌کم برای مدتی زنده بوده، اما به خاطر فرا رسیدن مرگ پیچیدگی و پویایی ویژه آن را از دست داده است. این بدان معناست که امر بیجان و امر مرده مترادف هم نیستند، قلمرو محیط طبیعی بیجان را نمی‌توان عرصه تاخت و تاز مرگ دانست.
	لانه مرگ، بر خلاف آنچه که در نگاه نخست به نظر ~~می رسد،~~ بدن جاندار است. تنها جاندار است که ~~می تواند~~ بمیرد. و تنها در زمانی کوتاه پس از زنده بودنش همچون چیزی مرده دوام دارد. پس از مدتی کوتاه، پدیدار مرده به پدیداری بیجان تبدیل ~~می شود~~ و به این ترتیب از حوزه قدرت مرگ ~~می گریزد~~. ~~لاشه ای~~ که تجزیه شد و به خاک تبدیل شد و جسدی که فاسد شد و به مواد آلی ~~سازنده اش~~ تجزیه شد، دیگر پدیده مرده محسوب ~~نمی شوند~~ که بخشی از طبیعت بیجان هستند. قلمرو ماده ~~بی جان، زمینه ای~~ است که دژهای شکننده بدن زنده را محاصره کرده است و در جریان روندی مستمر ~~دیواره های~~ این دژ را فرو ~~می کوبد~~ و آن را به بدنی مرده تبدیل ~~می کند~~ که تنها برای مدتی کوتاه دوام دارد. یعنی زمانی که کافی است تا جسد مرده توسط زمینه کور و ~~بی هدف~~ پیرامونش بلعیده شود. از این روست که عرصه حکمرانی مرگ نیز مانند زندگی، بدن است. بدن، نقطه پیوندی است که مرگ و زندگی در آن با هم تلاقی ~~می کنند~~. هریک برای مدتی کوتاه ~~می تواند~~ در آن لانه کند و حضور هریک حضور دیگری را کمرنگ ~~می سازد~~. به همین دلیل هم بدن در تمام ~~تمدن های~~ کهنسال و ~~تمدن های~~ امروزین با تفسیری دیگر- همچون امری قدسی تلقی ~~می شده~~ و در عین حال نقطه تمرکز تابوها و محرمات نیز بوده است.		لانه مرگ، بر خلاف آنچه که در نگاه نخست به نظر می‌رسد، بدن جاندار است. تنها جاندار است که می‌تواند بمیرد. و تنها در زمانی کوتاه پس از زنده بودنش همچون چیزی مرده دوام دارد. پس از مدتی کوتاه، پدیدار مرده به پدیداری بیجان تبدیل می‌شود و به این ترتیب از حوزه قدرت مرگ می‌گریزد. لاشه‌ای که تجزیه شد و به خاک تبدیل شد و جسدی که فاسد شد و به مواد آلی سازنده‌اش تجزیه شد، دیگر پدیده مرده محسوب نمی‌شوند که بخشی از طبیعت بیجان هستند. قلمرو ماده بیجان، زمینه‌ای است که دژهای شکننده بدن زنده را محاصره کرده است و در جریان روندی مستمر دیواره‌های این دژ را فرو می‌کوبد و آن را به بدنی مرده تبدیل می‌کند که تنها برای مدتی کوتاه دوام دارد. یعنی زمانی که کافی است تا جسد مرده توسط زمینه کور و بی‌هدف پیرامونش بلعیده شود. از این روست که عرصه حکمرانی مرگ نیز مانند زندگی، بدن است. بدن، نقطه پیوندی است که مرگ و زندگی در آن با هم تلاقی می‌کنند. هریک برای مدتی کوتاه می‌تواند در آن لانه کند و حضور هریک حضور دیگری را کمرنگ می‌سازد. به همین دلیل هم بدن در تمام تمدن‌های کهنسال و تمدن‌های امروزین با تفسیری دیگر همچون امری قدسی تلقی می‌شده و در عین حال نقطه تمرکز تابوها و محرمات نیز بوده است.
	زندگی و مرگ، از این رو، در قلمرو زمانی و مکانی مشابهی مستقر ~~شده اند~~. از دید ~~سوژه ای~~ که تعادل پویایی مرگ و زندگی را در درون بدنش تجربه ~~می کند،~~ ممکن است مرگ و زندگی متعارض و متضاد بنمایند. اما اگر از بیرون و به شکلی عینی به این دو بنگریم، یین و یانگی در هم تنیده را باز ~~می یابیم~~ که هیچ کدامشان بدون حضور دیگری معنا ندارند. مرگ تنها در بدنی زنده ظهور ~~می کند~~ و زندگی تنها در کشمکش با مرگ و مقاومتی که در برابر مردن از خود نشان ~~می دهد،~~ تثبیت ~~می شود~~. این دو، مفاهیمی در هم پیوسته و مرتبط با هم هستند. چنان که تمام ~~زوج های~~ متضاد معنایی دیگر نیز چنین هستند.		زندگی و مرگ، از این رو، در قلمرو زمانی و مکانی مشابهی مستقر شده‌اند. از دید سوژه‌ای که تعادل پویایی مرگ و زندگی را در درون بدنش تجربه می‌کند، ممکن است مرگ و زندگی متعارض و متضاد بنمایند. اما اگر از بیرون و به شکلی عینی به این دو بنگریم، یین و یانگی در هم تنیده را باز می‌یابیم که هیچ کدامشان بدون حضور دیگری معنا ندارند. مرگ تنها در بدنی زنده ظهور می‌کند و زندگی تنها در کشمکش با مرگ و مقاومتی که در برابر مردن از خود نشان می‌دهد، تثبیت می‌شود. این دو، مفاهیمی در هم پیوسته و مرتبط با هم هستند. چنان که تمام زوج‌های متضاد معنایی دیگر نیز چنین هستند.

	۴. ارتباط نهادین مرگ و زندگی و سوار شدن هر یک بر روی دیگری، درکی است که برای مدت هایی طولانی در شاخه هایی از علوم تجربی و به ویژه زیست شناسی سابقه داشته است. با این وجود، این برداشت برای مدتی بسیار طولانی تیول دانشمندان و گروهی اندک از نخبگان فکری محسوب می شد. کسی که در فراگیر شدن این ادراک و تبدیل شدن این شناخت به امری عمومی نقشی به سزا ایفا کرد، فروید بود.		۴. ارتباط نهادین مرگ و زندگی و سوار شدن هر یک بر روی دیگری، درکی است که برای مدت هایی طولانی در شاخه هایی از علوم تجربی و به ویژه زیست شناسی سابقه داشته است. با این وجود، این برداشت برای مدتی بسیار طولانی تیول دانشمندان و گروهی اندک از نخبگان فکری محسوب می شد. کسی که در فراگیر شدن این ادراک و تبدیل شدن این شناخت به امری عمومی نقشی به سزا ایفا کرد، فروید بود.

Lilayegane در ‏۲۶ ژوئن ۲۰۱۴، ساعت ۱۸:۰۱

2014-06-26T18:01:54Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۶ ژوئن ۲۰۱۴، ساعت ۱۸:۰۱
خط ۱:		خط ۱:
	ارتباط نهادین مرگ و زندگی درکی است که برای ~~مدت هایی~~ طولانی در ~~شاخه هایی~~ از علوم تجربی و به ویژه ~~زیست شناسی~~ سابقه داشته است.		ارتباط نهادین مرگ و زندگی درکی است که برای مدت‌هایی طولانی در شاخه‌هایی از علوم تجربی و به ویژه زیست‌شناسی سابقه داشته است.

	~~قطعی ترین~~ امر درباره زندگی، مرگ است. با این وجود، ~~شیوه های~~ رنگارنگ انکار مرگ، الگوهای متنوع واژگونه ساختن معنای آن و روشهای هوشمندانه بازتفسیر و بازخوانی این رخداد طبیعی، چنان رواجی دارند که هر ذهن کنجکاوی را در رویارویی با این مفهوم دچار سردرگمی ~~می سازند~~. گویا ابهامی که در مفهوم زندگی تنیده شده است، به مرگ نیز سرایت کرده باشد. مطلب حاضر با اشاره به سه نظریه (ازجمله نظریه فروید) در باب مرگ تنها به نقد آنها ~~می پردازد~~.		قطعی‌ترین امر درباره زندگی، مرگ است. با این وجود، شیوه‌های رنگارنگ انکار مرگ، الگوهای متنوع واژگونه ساختن معنای آن و روشهای هوشمندانه بازتفسیر و بازخوانی این رخداد طبیعی، چنان رواجی دارند که هر ذهن کنجکاوی را در رویارویی با این مفهوم دچار سردرگمی می‌سازند. گویا ابهامی که در مفهوم زندگی تنیده شده است، به مرگ نیز سرایت کرده باشد. مطلب حاضر با اشاره به سه نظریه (ازجمله نظریه فروید) در باب مرگ تنها به نقد آنها می‌پردازد.

	۱. در نگاه دانشمندان علوم تجربی راز بزرگی در مرگ وجود ندارد. مرگ، ~~ویران شدن~~ مرزهای ~~سامانه ای~~ است که به طور موقت و در تعادلی شکننده، قلمروی درونی و زنده را از محیطی بیرونی و بیجان تفکیک ~~می کرده~~ است. مرگ پایان یافتن اعلام استقلال سیستمی زنده است که برای مدتی بسیار کوتاه در حد عمر اندک جانداران در برابر فشار زورآور محیط ~~پیرامونی اش~~ مقاومت به خرج داده است. مرگ ظهور تعادلی ترمودینامیک است، در میان درون و برون سیستمی که به ضرب و زور ساختارهای اطلاعاتی، جریان ماده و انرژی را به شکلی ~~هم افزا~~ سازماندهی کرده بود. در دانش تجربی، مرگ چیزی ~~شگفت آور~~ یا نامنتظره نیست. تنها نقطه پایانی است، بر ماجرایی موقت و کوتاه مدت به نام زندگی. این زندگی است که در پویایی ~~غیرمنتظره اش،~~ در پیچیدگی افزاینده و پیش بینی ناپذیرش و در الگوهای تکامل یابنده و گوناگونش شگرف و غریب ~~می نماید~~. مرگ، برعکس امری عادی و پیش پا افتاده ~~می نماید~~. روندی معقول، طبیعی و قطعی که تمام ~~سازواره های~~ جاندار را در ~~می رباید،~~ نظم و پیچیدگی ~~درونی شان~~ را منهدم ~~می سازد~~ و در سیری شناخته شده و قابل ~~پیش بینی،~~ عناصر بغرنج ~~اندوخته شده~~ در درون ~~سیستم های~~ جاندار را دستخوش تجزیه و پراکندگی و تباهی ~~می سازد~~. پرسش بزرگ در ~~این جا،~~ دلیل مردن جانداران نیست که ماهیت جان و چگونگی زنده بودنشان است.		۱. در نگاه دانشمندان علوم تجربی راز بزرگی در مرگ وجود ندارد. مرگ، ویران‌شدن مرزهای سامانه‌ای است که به طور موقت و در تعادلی شکننده، قلمروی درونی و زنده را از محیطی بیرونی و بیجان تفکیک می‌کرده است. مرگ پایان یافتن اعلام استقلال سیستمی زنده است که برای مدتی بسیار کوتاه در حد عمر اندک جانداران در برابر فشار زورآور محیط پیرامونی‌اش مقاومت به خرج داده است. مرگ ظهور تعادلی ترمودینامیک است، در میان درون و برون سیستمی که به ضرب و زور ساختارهای اطلاعاتی، جریان ماده و انرژی را به شکلی هم‌افزا سازماندهی کرده بود. در دانش تجربی، مرگ چیزی شگفت‌آور یا نامنتظره نیست. تنها نقطه پایانی است، بر ماجرایی موقت و کوتاه مدت به نام زندگی. این زندگی است که در پویایی غیرمنتظره‌اش، در پیچیدگی افزاینده و پیش بینی ناپذیرش و در الگوهای تکامل یابنده و گوناگونش شگرف و غریب می‌نماید. مرگ، برعکس امری عادی و پیش پا افتاده می‌نماید. روندی معقول، طبیعی و قطعی که تمام سازواره‌های جاندار را در می‌رباید، نظم و پیچیدگی درونی‌شان را منهدم می‌سازد و در سیری شناخته شده و قابل پیش‌بینی، عناصر بغرنج اندوخته‌شده در درون سیستم‌های جاندار را دستخوش تجزیه و پراکندگی و تباهی می‌سازد. پرسش بزرگ در این‌جا، دلیل مردن جانداران نیست که ماهیت جان و چگونگی زنده بودنشان است.
	از دید ~~نظریه پردازان~~ علوم انسانی اما، مرگ امری رمزآلود است. بر خلاف علوم تجربی که بر شواهد آزمایشگاهی و دگردیسی حالات گوناگون ماده تمرکز ~~کرده اند،~~ در علوم انسانی با آدمیان، خواستها و ~~میل هایشان~~ سر و کار داریم. در این جا معنایی که آدمیان برای زندگی خویش ~~بر می سازند~~ و ~~شیوه ای~~ که آن را به کردار و رفتار تبدیل ~~می کنند،~~ موضوع بحث است. از این رو، در دامنه علوم انسانی مرگ همچون امری رازآمیز و شگفت جلوه ~~می کند~~. در مقابل زندگی امری واضح و روشن پنداشته ~~می شود~~. چیزی ملموس و ~~تجربه شده~~ که نزدیک و آشنا ~~می نماید~~ و بر بنیاد شهود روزانه ما استوار شده است.		از دید نظریه‌پردازان علوم انسانی اما، مرگ امری رمزآلود است. بر خلاف علوم تجربی که بر شواهد آزمایشگاهی و دگردیسی حالات گوناگون ماده تمرکز کرده‌اند، در علوم انسانی با آدمیان، خواستها و میل‌هایشان سر و کار داریم. در این جا معنایی که آدمیان برای زندگی خویش برمی‌سازند و شیوه‌ای که آن را به کردار و رفتار تبدیل می‌کنند، موضوع بحث است. از این رو، در دامنه علوم انسانی مرگ همچون امری رازآمیز و شگفت جلوه می‌کند. در مقابل زندگی امری واضح و روشن پنداشته می‌شود. چیزی ملموس و تجربه‌شده که نزدیک و آشنا می‌نماید و بر بنیاد شهود روزانه ما استوار شده است.
	در این قلمرو، مرگ معمایی بزرگ است؛ نقطه پایانی که رشته آشنا و امن عمر را قطع ~~می کند، حادثه ای~~ گریزناپذیر و عمومی که همگان با آن روبرو خواهند شد و با این وجود زمان و مکان وقوعش قابل ~~پیش بینی~~ نیست. مرگ است که به ~~قهرمانانه ترین سرگذشت ها~~ معنا ~~می بخشد~~ و مرگ است که پیش ~~پا افتاده ترین زندگی ها~~ را پوچ ~~می سازد~~. پیشامدی است که قطعا فرا خواهد رسید و با این وجود فرا رسیدنش همواره غیرقطعی و نامنتظره است. ~~تجربه ای~~ است که در دامنه مشاهدات ما، موضوعش همواره دیگری است، اما ~~بی تردید~~ توسط خود ما نیز درک خواهد شد. مرگ از این رو وحدت اضداد است. امری است ~~مشاهده پذیر~~ و ~~درک ناپذیر،~~ گریزپا و ~~تعقیب کننده،~~ قطعی و غیرقابل ~~پیش بینی~~ و معنابخش و ~~پوچ کننده~~. شاید مرگ به دلیل در ~~هم آمیختن~~ این صفتهای متضاد به معمایی چنین بزرگ تبدیل شده باشد.		در این قلمرو، مرگ معمایی بزرگ است؛ نقطه پایانی که رشته آشنا و امن عمر را قطع می‌کند، حادثه‌ای گریزناپذیر و عمومی که همگان با آن روبرو خواهند شد و با این وجود زمان و مکان وقوعش قابل پیش‌بینی نیست. مرگ است که به قهرمانانه‌ترین سرگذشت‌ها معنا می‌بخشد و مرگ است که پیش پاافتاده‌ترین زندگی‌ها را پوچ می‌سازد. پیشامدی است که قطعا فرا خواهد رسید و با این وجود فرا رسیدنش همواره غیرقطعی و نامنتظره است. تجربه‌ای است که در دامنه مشاهدات ما، موضوعش همواره دیگری است، اما بی‌تردید توسط خود ما نیز درک خواهد شد. مرگ از این رو وحدت اضداد است. امری است مشاهده‌پذیر و درک‌ناپذیر، گریزپا و تعقیب‌کننده، قطعی و غیرقابل پیش‌بینی و معنابخش و پوچ‌کننده. شاید مرگ به دلیل در هم‌آمیختن این صفتهای متضاد به معمایی چنین بزرگ تبدیل شده باشد.

	۲. درباره مرگ، سه اصل موضوعه عمومی وجود دارد که در تمام فرهنگ‌ها و تمام مقاطع تاریخی، به شکلی صریح یا تلویحی مورد پذیرش بوده است و مستقل از نظریه پردازی‌های فیلسوفان، روحانیون و دانشمندان، توسط عامه مردم پیش فرض گرفته می‌شده است.		۲. درباره مرگ، سه اصل موضوعه عمومی وجود دارد که در تمام فرهنگ‌ها و تمام مقاطع تاریخی، به شکلی صریح یا تلویحی مورد پذیرش بوده است و مستقل از نظریه پردازی‌های فیلسوفان، روحانیون و دانشمندان، توسط عامه مردم پیش فرض گرفته می‌شده است.

Lilayegane در ‏۲۶ ژوئن ۲۰۱۴، ساعت ۱۷:۱۲

2014-06-26T17:12:25Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۶ ژوئن ۲۰۱۴، ساعت ۱۷:۱۲
خط ۷:		خط ۷:
	در این قلمرو، مرگ معمایی بزرگ است؛ نقطه پایانی که رشته آشنا و امن عمر را قطع می کند، حادثه ای گریزناپذیر و عمومی که همگان با آن روبرو خواهند شد و با این وجود زمان و مکان وقوعش قابل پیش بینی نیست. مرگ است که به قهرمانانه ترین سرگذشت ها معنا می بخشد و مرگ است که پیش پا افتاده ترین زندگی ها را پوچ می سازد. پیشامدی است که قطعا فرا خواهد رسید و با این وجود فرا رسیدنش همواره غیرقطعی و نامنتظره است. تجربه ای است که در دامنه مشاهدات ما، موضوعش همواره دیگری است، اما بی تردید توسط خود ما نیز درک خواهد شد. مرگ از این رو وحدت اضداد است. امری است مشاهده پذیر و درک ناپذیر، گریزپا و تعقیب کننده، قطعی و غیرقابل پیش بینی و معنابخش و پوچ کننده. شاید مرگ به دلیل در هم آمیختن این صفتهای متضاد به معمایی چنین بزرگ تبدیل شده باشد.		در این قلمرو، مرگ معمایی بزرگ است؛ نقطه پایانی که رشته آشنا و امن عمر را قطع می کند، حادثه ای گریزناپذیر و عمومی که همگان با آن روبرو خواهند شد و با این وجود زمان و مکان وقوعش قابل پیش بینی نیست. مرگ است که به قهرمانانه ترین سرگذشت ها معنا می بخشد و مرگ است که پیش پا افتاده ترین زندگی ها را پوچ می سازد. پیشامدی است که قطعا فرا خواهد رسید و با این وجود فرا رسیدنش همواره غیرقطعی و نامنتظره است. تجربه ای است که در دامنه مشاهدات ما، موضوعش همواره دیگری است، اما بی تردید توسط خود ما نیز درک خواهد شد. مرگ از این رو وحدت اضداد است. امری است مشاهده پذیر و درک ناپذیر، گریزپا و تعقیب کننده، قطعی و غیرقابل پیش بینی و معنابخش و پوچ کننده. شاید مرگ به دلیل در هم آمیختن این صفتهای متضاد به معمایی چنین بزرگ تبدیل شده باشد.

	۲. درباره مرگ، سه اصل موضوعه عمومی وجود دارد که در تمام ~~فرهنگ ها~~ و تمام مقاطع تاریخی، به شکلی صریح یا تلویحی مورد پذیرش بوده است و مستقل از نظریه ~~پردازی های~~ فیلسوفان، روحانیون و دانشمندان، توسط عامه مردم پیش فرض گرفته ~~می شده~~ است.		۲. درباره مرگ، سه اصل موضوعه عمومی وجود دارد که در تمام فرهنگ‌ها و تمام مقاطع تاریخی، به شکلی صریح یا تلویحی مورد پذیرش بوده است و مستقل از نظریه پردازی‌های فیلسوفان، روحانیون و دانشمندان، توسط عامه مردم پیش فرض گرفته می‌شده است.
	نخستین و ~~مستحکم ترین پیش فرض،~~ به رابطه زندگی و مرگ باز ~~می گردد~~. تضاد ~~آشتی ناپذیر~~ این دو و آرایش ~~یافتن شان~~ در قالب یک دوقطبی معنایی، چنان آشکار و آشناست که ما را از بحث و شرح بیشتر ~~بی نیاز می سازد~~. مرگ، همواره در قالب متضاد زندگی تعریف شده است و همچون امری مخالف حیات فهمیده ~~می شود~~. مرگ، غیاب زندگی است و زندگی، غیاب مرگ و این پیش فرض چنان بدیهی ~~می نماید~~ که ذکرش در این جا شاید غریب بنماید.		نخستین و مستحکم‌ترین پیش‌فرض، به رابطه زندگی و مرگ باز می‌گردد. تضاد آشتی‌ناپذیر این دو و آرایش یافتن‌شان در قالب یک دوقطبی معنایی، چنان آشکار و آشناست که ما را از بحث و شرح بیشتر بی‌نیاز می‌سازد. مرگ، همواره در قالب متضاد زندگی تعریف شده است و همچون امری مخالف حیات فهمیده می‌شود. مرگ، غیاب زندگی است و زندگی، غیاب مرگ و این پیش فرض چنان بدیهی می‌نماید که ذکرش در این جا شاید غریب بنماید.
	دومین پیش فرض، آن است که مرگ با مفهوم اموری ناخوشایند و منفی همچون درد و رنج و بیماری و پیری ارتباط دارد. از دیرباز، مرگ را همچون رنجی عظیم و دردی ~~التیام ناپذیر فهمیده اند~~ و ~~بیماری هایی~~ کشنده مانند طاعون را با نام مرگ سیاه نامگذاری ~~کرده اند~~. سالخوردگان همچون کسانی تصویر ~~شده اند~~ که یک پایشان لب گور است و شفا یافتن بیماران همچون رستن از چنگال عفریت مرگ تلقی شده است.		دومین پیش فرض، آن است که مرگ با مفهوم اموری ناخوشایند و منفی همچون درد و رنج و بیماری و پیری ارتباط دارد. از دیرباز، مرگ را همچون رنجی عظیم و دردی التیام‌ناپذیر فهمیده‌اند و بیماری‌هایی کشنده مانند طاعون را با نام مرگ سیاه نامگذاری کرده‌اند. سالخوردگان همچون کسانی تصویر شده‌‌اند که یک پایشان لب گور است و شفا یافتن بیماران همچون رستن از چنگال عفریت مرگ تلقی شده است.
	سومین پیش فرض، باور معمولا ناخودآگاه - به این اصل است که جفت متضاد مرگ&lrm;/ زندگی، با جفتهایی کلیدی مانند آشوب&lrm;/ نظم، غیاب&lrm;/ حضور و... پیوند دارد، یا حتی مترادف ~~آن ها می باشد~~.		سومین پیش فرض، باور معمولا ناخودآگاه به این اصل است که جفت متضاد مرگ&lrm;/ زندگی، با جفتهایی کلیدی مانند آشوب&lrm;/ نظم، غیاب&lrm;/ حضور و... پیوند دارد، یا حتی مترادف آنها می‌باشد.
	این نوشتار را برای آن ~~می نویسم~~ که نادرست بودن این سه ~~پیش فرض~~ را نشان دهم و برای دستیابی به این هدف، از چارچوب نظری روانکاوانه در مقام یکی از نیروهای اثرگذار بر تکامل نگرش ما درباره مرگ، بهره خواهم جست، هرچند در کل، از ~~زاویه ای~~ روانکاوانه به روان آدمی ~~نمی نگرم~~.		این نوشتار را برای آن می‌نویسم که نادرست بودن این سه پیش‌فرض را نشان دهم و برای دستیابی به این هدف، از چارچوب نظری روانکاوانه در مقام یکی از نیروهای اثرگذار بر تکامل نگرش ما درباره مرگ، بهره خواهم جست، هرچند در کل، از زاویه‌ای روانکاوانه به روان آدمی نمی‌نگرم.

	۳. مرگ و زندگی از دیرباز همچون دو دشمن سازش ناپذیر تجسم شده اند. زندگی امری اهورایی و مقدس و مرگ سانحه ای شیطانی و ناگوار تلقی می شود و تمایز میان این دو از دیرباز به قدری برجسته و چشمگیر بوده که معمولا در فرهنگ های باستانی آن ها را با دو خدا و دو مرجع آسمانی (اهورامزدا در برابر اهریمن، زئوس در برابر هادس و...) و حتی دو قلمرو مکانی متفاوت (معمولا روی زمین در برابر زیر زمین) هم ارز می دانسته اند.با این وجود، چنین می نماید که تعارض میان این دو مفهوم چنین آشکار و بدیهی نباشد.		۳. مرگ و زندگی از دیرباز همچون دو دشمن سازش ناپذیر تجسم شده اند. زندگی امری اهورایی و مقدس و مرگ سانحه ای شیطانی و ناگوار تلقی می شود و تمایز میان این دو از دیرباز به قدری برجسته و چشمگیر بوده که معمولا در فرهنگ های باستانی آن ها را با دو خدا و دو مرجع آسمانی (اهورامزدا در برابر اهریمن، زئوس در برابر هادس و...) و حتی دو قلمرو مکانی متفاوت (معمولا روی زمین در برابر زیر زمین) هم ارز می دانسته اند.با این وجود، چنین می نماید که تعارض میان این دو مفهوم چنین آشکار و بدیهی نباشد.

Lilayegane در ‏۲۲ ژوئن ۲۰۱۴، ساعت ۱۰:۳۸

2014-06-22T10:38:00Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۲ ژوئن ۲۰۱۴، ساعت ۱۰:۳۸
خط ۱:		خط ۱:
	ارتباط نهادین مرگ و زندگی درکی است که برای مدت هایی طولانی در شاخه هایی از علوم تجربی و به ویژه زیست شناسی سابقه داشته است		ارتباط نهادین مرگ و زندگی درکی است که برای مدت هایی طولانی در شاخه هایی از علوم تجربی و به ویژه زیست شناسی سابقه داشته است.

	قطعی ترین امر درباره زندگی، مرگ است. با این وجود، شیوه های رنگارنگ انکار مرگ، الگوهای متنوع واژگونه ساختن معنای آن و روشهای هوشمندانه بازتفسیر و بازخوانی این رخداد طبیعی، چنان رواجی دارند که هر ذهن کنجکاوی را در رویارویی با این مفهوم دچار سردرگمی می سازند. گویا ابهامی که در مفهوم زندگی تنیده شده است، به مرگ نیز سرایت کرده باشد. مطلب حاضر با اشاره به سه نظریه (ازجمله نظریه فروید) در باب مرگ تنها به نقد آنها می پردازد.		قطعی ترین امر درباره زندگی، مرگ است. با این وجود، شیوه های رنگارنگ انکار مرگ، الگوهای متنوع واژگونه ساختن معنای آن و روشهای هوشمندانه بازتفسیر و بازخوانی این رخداد طبیعی، چنان رواجی دارند که هر ذهن کنجکاوی را در رویارویی با این مفهوم دچار سردرگمی می سازند. گویا ابهامی که در مفهوم زندگی تنیده شده است، به مرگ نیز سرایت کرده باشد. مطلب حاضر با اشاره به سه نظریه (ازجمله نظریه فروید) در باب مرگ تنها به نقد آنها می پردازد.

	۱. در نگاه دانشمندان علوم تجربی راز بزرگی در مرگ وجود ندارد. مرگ، ویران شدن مرزهای سامانه ای است که به طور موقت و در تعادلی شکننده، قلمروی درونی و زنده را از محیطی بیرونی و بیجان تفکیک می کرده است. مرگ پایان یافتن اعلام استقلال سیستمی زنده است که برای مدتی بسیار کوتاه در حد عمر اندک جانداران- در برابر فشار زورآور محیط پیرامونی اش مقاومت به خرج داده است. مرگ ظهور تعادلی ترمودینامیک است، در میان درون و برون سیستمی که به ضرب و زور ساختارهای اطلاعاتی، جریان ماده و انرژی را به شکلی هم افزا سازماندهی کرده بود. در دانش تجربی، مرگ چیزی شگفت آور یا نامنتظره نیست. تنها نقطه پایانی است، بر ماجرایی موقت و کوتاه مدت به نام زندگی. این زندگی است که در پویایی غیرمنتظره اش، در پیچیدگی افزاینده و پیش بینی ناپذیرش و در الگوهای تکامل یابنده و گوناگونش شگرف و غریب می نماید. مرگ، برعکس امری عادی و پیش پا افتاده می نماید. روندی معقول، طبیعی و قطعی که تمام سازواره های جاندار را در می رباید، نظم و پیچیدگی درونی شان را منهدم می سازد و در سیری شناخته شده و قابل پیش بینی، عناصر بغرنج اندوخته شده در درون سیستم های جاندار را دستخوش تجزیه و پراکندگی و تباهی می سازد. پرسش بزرگ در این جا، دلیل مردن جانداران نیست که ماهیت جان و چگونگی زنده بودنشان است.		۱. در نگاه دانشمندان علوم تجربی راز بزرگی در مرگ وجود ندارد. مرگ، ویران شدن مرزهای سامانه ای است که به طور موقت و در تعادلی شکننده، قلمروی درونی و زنده را از محیطی بیرونی و بیجان تفکیک می کرده است. مرگ پایان یافتن اعلام استقلال سیستمی زنده است که برای مدتی بسیار کوتاه در حد عمر اندک جانداران در برابر فشار زورآور محیط پیرامونی اش مقاومت به خرج داده است. مرگ ظهور تعادلی ترمودینامیک است، در میان درون و برون سیستمی که به ضرب و زور ساختارهای اطلاعاتی، جریان ماده و انرژی را به شکلی هم افزا سازماندهی کرده بود. در دانش تجربی، مرگ چیزی شگفت آور یا نامنتظره نیست. تنها نقطه پایانی است، بر ماجرایی موقت و کوتاه مدت به نام زندگی. این زندگی است که در پویایی غیرمنتظره اش، در پیچیدگی افزاینده و پیش بینی ناپذیرش و در الگوهای تکامل یابنده و گوناگونش شگرف و غریب می نماید. مرگ، برعکس امری عادی و پیش پا افتاده می نماید. روندی معقول، طبیعی و قطعی که تمام سازواره های جاندار را در می رباید، نظم و پیچیدگی درونی شان را منهدم می سازد و در سیری شناخته شده و قابل پیش بینی، عناصر بغرنج اندوخته شده در درون سیستم های جاندار را دستخوش تجزیه و پراکندگی و تباهی می سازد. پرسش بزرگ در این جا، دلیل مردن جانداران نیست که ماهیت جان و چگونگی زنده بودنشان است.
	از دید نظریه پردازان علوم انسانی اما، مرگ امری رمزآلود است. بر خلاف علوم تجربی که بر شواهد آزمایشگاهی و دگردیسی حالات گوناگون ماده تمرکز کرده اند، در علوم انسانی با آدمیان، خواستها و میل هایشان سر و کار داریم. در این جا معنایی که آدمیان برای زندگی خویش بر می سازند و شیوه ای که آن را به کردار و رفتار تبدیل می کنند، موضوع بحث است. از این رو، در دامنه علوم انسانی مرگ همچون امری رازآمیز و شگفت جلوه می کند. در مقابل زندگی امری واضح و روشن پنداشته می شود. چیزی ملموس و تجربه شده که نزدیک و آشنا می نماید و بر بنیاد شهود روزانه ما استوار شده است.		از دید نظریه پردازان علوم انسانی اما، مرگ امری رمزآلود است. بر خلاف علوم تجربی که بر شواهد آزمایشگاهی و دگردیسی حالات گوناگون ماده تمرکز کرده اند، در علوم انسانی با آدمیان، خواستها و میل هایشان سر و کار داریم. در این جا معنایی که آدمیان برای زندگی خویش بر می سازند و شیوه ای که آن را به کردار و رفتار تبدیل می کنند، موضوع بحث است. از این رو، در دامنه علوم انسانی مرگ همچون امری رازآمیز و شگفت جلوه می کند. در مقابل زندگی امری واضح و روشن پنداشته می شود. چیزی ملموس و تجربه شده که نزدیک و آشنا می نماید و بر بنیاد شهود روزانه ما استوار شده است.
	در این قلمرو، مرگ معمایی بزرگ است؛ نقطه پایانی که رشته آشنا و امن عمر را قطع می کند، حادثه ای گریزناپذیر و عمومی که همگان با آن روبرو خواهند شد و با این وجود زمان و مکان وقوعش قابل پیش بینی نیست. مرگ است که به قهرمانانه ترین سرگذشت ها معنا می بخشد و مرگ است که پیش پا افتاده ترین زندگی ها را پوچ می سازد. پیشامدی است که قطعا فرا خواهد رسید و با این وجود فرا رسیدنش همواره غیرقطعی و نامنتظره است. تجربه ای است که در دامنه مشاهدات ما، موضوعش همواره دیگری است، اما بی تردید توسط خود ما نیز درک خواهد شد. مرگ از این رو وحدت اضداد است. امری است مشاهده پذیر و درک ناپذیر، گریزپا و تعقیب کننده، قطعی و غیرقابل پیش بینی و معنابخش و پوچ کننده. شاید مرگ به دلیل در هم آمیختن این صفتهای متضاد به معمایی چنین بزرگ تبدیل شده باشد.		در این قلمرو، مرگ معمایی بزرگ است؛ نقطه پایانی که رشته آشنا و امن عمر را قطع می کند، حادثه ای گریزناپذیر و عمومی که همگان با آن روبرو خواهند شد و با این وجود زمان و مکان وقوعش قابل پیش بینی نیست. مرگ است که به قهرمانانه ترین سرگذشت ها معنا می بخشد و مرگ است که پیش پا افتاده ترین زندگی ها را پوچ می سازد. پیشامدی است که قطعا فرا خواهد رسید و با این وجود فرا رسیدنش همواره غیرقطعی و نامنتظره است. تجربه ای است که در دامنه مشاهدات ما، موضوعش همواره دیگری است، اما بی تردید توسط خود ما نیز درک خواهد شد. مرگ از این رو وحدت اضداد است. امری است مشاهده پذیر و درک ناپذیر، گریزپا و تعقیب کننده، قطعی و غیرقابل پیش بینی و معنابخش و پوچ کننده. شاید مرگ به دلیل در هم آمیختن این صفتهای متضاد به معمایی چنین بزرگ تبدیل شده باشد.

Mahdieh در ‏۲۵ مارس ۲۰۱۴، ساعت ۱۱:۰۴

2014-03-25T11:04:29Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۵ مارس ۲۰۱۴، ساعت ۱۱:۰۴
خط ۵۰:		خط ۵۰:
	با این وجود، چنان که هایدگر گفته، مرگ گرانیگاهی است که زندگی همه ما گرداگرد آن در چرخش است. مرگ، غایتی قطعی و پایانی گریزناپذیر است که داستا ن زندگی ما در پیوند با آن معنا می یابد، یا پوچ می شود. از این رو نگریستن به آن، به یاد آوردنش و فهمیدنش وظیفه ای است که جویندگان زندگی معنادار ناچارند برآورده اش سازند.		با این وجود، چنان که هایدگر گفته، مرگ گرانیگاهی است که زندگی همه ما گرداگرد آن در چرخش است. مرگ، غایتی قطعی و پایانی گریزناپذیر است که داستا ن زندگی ما در پیوند با آن معنا می یابد، یا پوچ می شود. از این رو نگریستن به آن، به یاد آوردنش و فهمیدنش وظیفه ای است که جویندگان زندگی معنادار ناچارند برآورده اش سازند.
	دایره واژگان امروز ما و قلمرو مجاز گمانه زنی معاصرمان در مورد مرگ، بی تردید وامدار فروید و جنبش روانکاوی است. نقص های رویکرد فرویدی هرچه که باشد و نقدهای وارد بر نظام روانشناختی اش به هر قدرتی که باشند، باید نقش مهم و اثرگذار وی را بر گشوده شدن حوزه هایی از بحث و اندیشه قدر شناخت که بی تردید مرگ یکی از آن هاست.		دایره واژگان امروز ما و قلمرو مجاز گمانه زنی معاصرمان در مورد مرگ، بی تردید وامدار فروید و جنبش روانکاوی است. نقص های رویکرد فرویدی هرچه که باشد و نقدهای وارد بر نظام روانشناختی اش به هر قدرتی که باشند، باید نقش مهم و اثرگذار وی را بر گشوده شدن حوزه هایی از بحث و اندیشه قدر شناخت که بی تردید مرگ یکی از آن هاست.


			''چاپ شده در خردنامه همشهری » تیر 1385 - شماره 4 (3 صفحه - از 60 تا 62)''

Mahdieh: صفحه‌ای جدید حاوی «ارتباط نهادین مرگ و زندگی درکی است که برای مدت هایی طولانی در شاخه هایی از عل...» ایجاد کرد

2014-03-25T11:03:15Z

صفحه‌ای جدید حاوی «ارتباط نهادین مرگ و زندگی درکی است که برای مدت هایی طولانی در شاخه هایی از عل...» ایجاد کرد

نمایش تغییرات