https://wiki.soshians.net//index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%B2%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86_%D8%AF%D8%B1_%DA%A9%D8%AA%DB%8C%D8%A8%D9%87_%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%A8%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86زروان در کتیبه های باستان - تاریخچهٔ نسخهها2026-06-15T06:44:18Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.39.7https://wiki.soshians.net//index.php?title=%D8%B2%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86_%D8%AF%D8%B1_%DA%A9%D8%AA%DB%8C%D8%A8%D9%87_%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%A8%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&diff=1255&oldid=prevBehnoosh: صفحه را خالی کرد2017-06-03T17:12:09Z<p>صفحه را خالی کرد</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۳ ژوئن ۲۰۱۷، ساعت ۱۷:۱۲</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در میان خدایانی که در کتیبهی عهدنامهی میان ماتیوازه و سوپیلولیوماس نامشان آمده، یکی از همه مرموزتر و هیجانانگیزتر است. این که خدایان مهمی مانند ایندره و وارونا در این پیمان گواه گرفته شده باشند، چندان عجیب نیست. اما وقتی نام ایزدی به نام «زا-را-وا-نا» را نیز در آن میان میبینیم، به شاهدی بر میخوریم که میتواند کهنترین ردپا از پرستش ایزدی بحثبرانگیز به نام زروان باشد.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در کتیبهی نوزی، چند واژه به چشم میخورد که گویی مشتقی از نام زروان باشند: «زا-آر-وا-آن»، «ایت-هی-زا-آر-وا»، و «دو-اوک-کی-زا-آر-وا». این واژگان را متخصصانی مانند ویدنگرن و گیرشمن به صورت مشتقهایی از زروان خواندهاند و آن را همان ایزد باستانی زمان دانستهاند. در مقابل، نظرِ بیلی هم وجود دارد که زاراوا در این کتیبه را به معنای «شکارچی و ارابهران» ترجمه کرده است. اما از آنجا که واژهی زروان در کهنترین متون اوستایی به معنایی زمان حضور دارد و خویشاوندانش را در سایر زبانهای هند و ایرانی نیز میتوان یافت، دلیلی ندارد که در حضور این واژه در زبانهای آریایی کهنتری مانند هیتی و میتانی شک کنیم. از این رو به نظرم این نکته که زاراوا در متون هیتی-میتانی همان زروانِ ایرانی است، پذیرفتنی مینماید. </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><small>وکیلی، شروین. ''اسطورهشناسی ایزدان ایرانی''. نشر شورآفرین، تهران، 1395 (ص 97)</small></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''نوشتههای مرتبط:'''</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[کهنترین اشاره به ایزد و دین «زروان»]]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
</table>Behnooshhttps://wiki.soshians.net//index.php?title=%D8%B2%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86_%D8%AF%D8%B1_%DA%A9%D8%AA%DB%8C%D8%A8%D9%87_%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%A8%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&diff=1252&oldid=prevBehnoosh: صفحهای جدید حاوی «در میان خدایانی که در کتیبهی عهدنامهی میان ماتیوازه و سوپیلولیوماس نامشا...» ایجاد کرد2017-06-03T17:06:32Z<p>صفحهای جدید حاوی «در میان خدایانی که در کتیبهی عهدنامهی میان ماتیوازه و سوپیلولیوماس نامشا...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>در میان خدایانی که در کتیبهی عهدنامهی میان ماتیوازه و سوپیلولیوماس نامشان آمده، یکی از همه مرموزتر و هیجانانگیزتر است. این که خدایان مهمی مانند ایندره و وارونا در این پیمان گواه گرفته شده باشند، چندان عجیب نیست. اما وقتی نام ایزدی به نام «زا-را-وا-نا» را نیز در آن میان میبینیم، به شاهدی بر میخوریم که میتواند کهنترین ردپا از پرستش ایزدی بحثبرانگیز به نام زروان باشد.<br />
<br />
<br />
در کتیبهی نوزی، چند واژه به چشم میخورد که گویی مشتقی از نام زروان باشند: «زا-آر-وا-آن»، «ایت-هی-زا-آر-وا»، و «دو-اوک-کی-زا-آر-وا». این واژگان را متخصصانی مانند ویدنگرن و گیرشمن به صورت مشتقهایی از زروان خواندهاند و آن را همان ایزد باستانی زمان دانستهاند. در مقابل، نظرِ بیلی هم وجود دارد که زاراوا در این کتیبه را به معنای «شکارچی و ارابهران» ترجمه کرده است. اما از آنجا که واژهی زروان در کهنترین متون اوستایی به معنایی زمان حضور دارد و خویشاوندانش را در سایر زبانهای هند و ایرانی نیز میتوان یافت، دلیلی ندارد که در حضور این واژه در زبانهای آریایی کهنتری مانند هیتی و میتانی شک کنیم. از این رو به نظرم این نکته که زاراوا در متون هیتی-میتانی همان زروانِ ایرانی است، پذیرفتنی مینماید. <br />
<br />
<br />
<small>وکیلی، شروین. ''اسطورهشناسی ایزدان ایرانی''. نشر شورآفرین، تهران، 1395 (ص 97)</small><br />
<br />
<br />
'''نوشتههای مرتبط:'''<br />
<br />
[[کهنترین اشاره به ایزد و دین «زروان»]]</div>Behnoosh